بررسی داستان کوتاه - عرشیان دریا دل

داستان کوتاه - عرشیان دریا دل

در این گزارش، تازه‌ترین اطلاعات درباره «داستان کوتاه - عرشیان دریا دل» را می‌خوانید.

عرشیان  دریا دل

 خلیل سعادتیان

راه بن بستی  که برای اموات به قبرستان ختم میشود  وادی ابدیست که سنگ نوشته ها، پلاک و شرح حالیست بر اهل قبور  برای  اموات  مدفون شده، انسانهای که برای رسیدن به این نشانی راه پر پیچ خم زندگی را طی کرده بودند و الآن ساکت و آرام به آسایش ابدی رسیده اند. سالهای پیش درست زمانی که خود راشناختم، شبهای جمعه که همراه مادر بزرگ به قبرستان غم سر می زدیم، مادر بزرگ آدرس تمامی مزار اموات ش را می دانست هر چند پدر می گفت: مسیر را اشتباه رفته ای، قبول نداشت، آخرش یک راست سر موطن امواتش حاضر می شد می گفت: درسته من سواد ندارم اما همه نشانی قبر ها را می شناسم، میدونم کی کجای قبرستان خوابیده حتی اندازه لوح روی موطن جدم را میدونم چقدره و جنس اش از کدام سنگه همینکه فاتحه میداد می گفت: زیاد سر قبر ها نایستید روح اموات معذب می شند نور به قبرشون بباره آرام و راحت بلند می شد میرفت سر قبر های دیگر را فاتحه میداد می گفت: آدم که سر امواتش حاضر می شه، غم قصه اش می ره وجدانش راضی می شه، عاقبت همه ما همینجاست طوق گردن ماست، این آدرس و نشانی همه است تا روز و روزگار هست زمین مدفن آدمهاست، مردن حقه اما بعضی وقت ها آدم در بحران اتفاقات سر در گم می شه حتی از یافتن عزیزترین پاره تن خودش هم عاجز درمانده می ماند. مادر بزرگ از خنده و شادی کودکان بسیار خوشحال می شد می گفت:؟ تو را  خدا این دو روزه دنیا چه ارزشی داره که آدم خودشو به آب آتش بزنه هیچ نشانی از خود باقی نذاره. تو فکر فرو می رفتم به خود می گفتم چطور آدم توی این دنیای خدا مفقود می شه سالیانی گذشت و  آدرس نشانی مادر بزرگ نیز باید در آرامگاه  ابدی می جستی و به مفهوم کلی به حافظه زمین سپرده شده بود. توی جنگ بود که داشتن پلاک و نشانی برای آدمی اهمیت بیشتری یافت از کد های که مفقود الاثر خوانده می شدند، یا آدم های که توی بحران جنگ مخدوش شده بودند، از اندام های که بی چهره بودند و از بدن های تیکه پاره شده. در ایام  نابرابری جنگ که زن و کودک در زیر آوار خانه ها بر اثر آتش بمباران جان میدادند جان برکفان ملت تصمیم داشتند با نثار جان خود تعدی صدام و سکوت جهانیان را نسبت به اعمال او را بشکنند و می گفتند:؟! جواب اعمال وحشیگرانه بمباران و موشک باران مردم غیر نظامی ساکن در شهرها ایران را در جبهه های جنگ می دهیم، جوانان گسیل شدند، از اینرو پلاک های بیشماری مفقود و انسانهای زیادی صاحب قبر مفقود الاثر می شدند و درست در زمانی که دریا آبستن طوفان بود، پرندگان سبک بال آماده پر کشید بودند باید سینه ستبر را سپر  تند بادها می کردند و از میان طوفان آتش می گذشتند و در نبرد با شراره های آتش در حصار سیم خاردارها پر و بال خود را غرق در خون می دیدند و شادمانه پلاک های خود را امانت بخاک می سپاردند و در انجا  می گفتند:! ما پیروزیم ما توانستیم طوفان سهمگین را در نطفه خفه کنیم. شوق پرواز از یک هفته قبل به گردانها داده می شد فاصله دو کوهه تا شلمچه پر بود از نام یاد و نشانی رزمندگان و بچه ها در انتظار شب عملیات و پرواز از سنگر های خاکی بسر می بردند. نگاه ها فقط با تبسم خنده روحیه می گرفت، توی کمینگاه فرمانده به هر کس که می رسید می گفت: ان الله مع الصابرین، ان تنصر و الله ینصرکم و یثبت اقدامکم  وبعد سفارش می کرد با همان وضعیت آمادگی رزمی خود را حفظ کنند،  شب که می شد بچه ها تکی، تکی در سیاهی شب  و در زیر تراشه های الماس ستارگان سینه خیز کنان به سنگر های همدیگر سر می کشیدند، به نزد بچه ها که می رسیدند، یواشکی و در گوشی می گفتند:؟! برادران از کدام استان اعزام شده اند و یکی یکی به احمد جواب میدادند؟! حمید خود را از دیار سردار جنگل میرزا کوچیک خان  گیلان و مازندران معرفی کرد، محمد با لحجه خاص خودش گفت:؟! اعزامی از دیار سهند و سبلان ستارخان و باقر خان و شیرو نیز گفت:؟! از دیار رییسعلی دلواری دلیران تنگستان است بعد گفت:! سنگر های پشتی بانی برادران لر و کَُرد از غرب کشور حضور دارند تعدادشون هم زیاده و سمت چپشون برادران فارس و خوزستانی سنگر گرفته اند یعنی از چهار پاره تن ایران اینجا حضور دارند، جلودار سپاه نیز قواص های خط شکن آمده اند تو دید دشمن هستند آنها نیز از تبار ابراهیم اند باید آنها را اسماعیلها بنامیم گردان یونس از صبح که رسیده بود مثل چوب خشک در پناه نخل ها بوته زارها و چاله چول های شنزار سنگر گرفته و استراحت می کردند، از سر غروب فرمانده توصیه کرد که برای پیروزی بچه ها ذکر بخوانند و اولیا خداوندی ائمه اطهار و فرشتگان آسمانی را به استمداد بطلبند. شب سختی بود و بچه ها بی صبرانه در انتظار شنیدن رمز عملیات بسر می بردند، احمد نگاهی به پلاک های معلق بر گردن آنها انداخت اعداد حک شده سن و سال کم آنها  را مشخص می کرد به قول حمید توی دنیا ما هستیم این نشانی آنهم برای ما مهم نیست که کجای میدان مین آن را جا می گذاریم گردان صد و بیست نفره یونس خود را آماده قربانی کرده بودند. با خدا حافظی احمد سینه خیز کنان به سمت سنگر جلوی خیز بر داشت ،کشان، کشان خود را جلو می کشید، سکوت سنگینی همه جا را فرا گرفته بود کسی حرفی نمی زد به سنگر که رسید صدای آرامی گفت:! تو را بخدا پسر خاله دهان باز کن فریاد بکش داد بزن، خدایا چه جوابی به خاله دارم که بدم،  پسر خاله تیر خورده بود و جای زخم روی سینه اش عمیق  و درد ذره ذره جان او را کنده بود. احمد به آرامی گفت:؟! اخوی، اخوی چه شده و او در جواب به آهستگی و در زیر زبان گفت: پسرخاله  توی آتش باری دیروز زخمی شده دهان بسته ولبانش را لای دندانهایش قرار داده، می ترسه صدای آخ کشیدنش درشنود امپریالیسم بپیچه و صدام  با خبر بشه و عملیات لو بره من هم می ترسم که زبانش  لای فشار دندان قطع بشه و برای همیشه چیزی برای گفتن نداشته باشه که بگه ، مدام می گفت:؟! من را بیاد بسپارید، من را بیاد بسپارید، دریغ از اینکه پسر خاله شهید شده بود و همچنان زبانش زیر فشار خطوط چهراش لای دندان ها گیر کرده بود. فرمانده تصمیم داشت، جسم اش را همراه با پلاک همانند چند نفر دیگر از شهدا به حافظه زمین بسپارد، روی پلاکش عدد هفده ساله حک شده بودـ احمد باید سریع تر به سنگر خودش باز می گشت، بجز آهنگ خشم سلاح های سبک و سنگین جنگ همراه شلپ شلاپ امواج رودخانه اروند کسی اجازه پچ، پچ کردن هم نداشت که بکند، حتی لاستیک جلیغه های تنگ قواصی بچه ها را از کوره در نمی آورد تا در روز افتابی هم باعث تعجب پرندگان گردد! سر شب فرمانده سینه خیز کنان به کنار بچه ها آمده بود ذکر کنان به آهستگی گفت: یکبار دیگر وسایلتون رو بازدید کنید، دستور نظامی بود باید اجرا می شد  و بعد رفته بود،  افراد بی سر و صدا شروع کردند به وارسی اسباب و اثاثیه و با فشار انگشتان دست خشاب ها را پر از فشنگ کردند، آچار سیم قطع کن، نارنجک ها و مواد منفجره همه آماده بود سرنیزه هم در سر جایش بود آب رودخانه که در پیشرو و در سمت جنوب گردان بود توی چله زمستان سرد کشنده بود مالیدن مرهم بر بدن چاره کار بود می گفتند:؟! این پماد حرارت بدن را بالا می بره تا مرهمی باشه بر پوست تن قواص ها در آب سرد اروند در آن  شب سرد بهمن ماه. ذکر، توکل و توسل نجوای آیت الکرسی برای گشایش درهای پیروزی یک آن از لبان بچه ها قطع نمی شد و با بستن پیشانی بندها، خود را آماده عملیات کردند،آسمان مهتابی بود انگار جوهر آبی و سیاه توی هم قاطی شده بود و قرص ماه رنگ پریده در غروب آن جای گرفته بود.

دریا دلان راه خطر در پیش و به گام هایشان اعتماد داشتند که سست نمی گشت، باید قدم ها را استوارتر بر می داشتند با  سر آمدن صبرها رمز عملیات کربلاییان اعلام و آغاز شد، دیده های گریان در آخرین لحظات به نظاره یکدگر آمده بودند پدر و فرزند و برادر از برادر از یک دیگر حلالیت می طلبیدند، دیگر درنگ جایز نبود سنگینی قد جوانان رشید و رزمندگان روی آب رودخانه سایه انداخت، یکی، یکی خود را به نیل زدند مسیر با  طناب مشخص  و به دو سمت رود بسته شده بود آن را در دستان گرفتند  با فین زدن در جریان آب قوص برداشتند، یک باره ابر تیره ای جلو چشم ماه را گرفت، انگار ماه نیمه شب بیستم نیز دوست نداشت شاهد عیان باشد، نیروها از اینکه میانه رود را پیموده بودند خوشی لرزانی ته دلشان را زیرو رو می کرد و از کنار موانع ایزای شش پره فلزی گذشتند، ابتدای گردان که به حصار سیم خاردار رسید، هواپیماها منور زدند، زمین و آسمان مثل روز روشن شد جرقه ای جهید و متعاقب آن باران گلوله روی اروند را فرا گرفت، تیر  گلو له  سلاح های چهار لول پدافند از بیخ گوش بچه ها می گذشت، اروند در طلاطم امواج رنگ خون به خود گرفت فریاد یاحسین ها (ع)بلند شد سر و گردن بچه ها شناور در آب بود  و گریزی از هزاران گلوله سرخ که همانند شراره ها آتش بطور خطرناکی به چشم بچه ها می آمد و چهره  آنها را  نشان رفته بودند  جز جسم تفنگ ها، که آنها را سپر چشمانشان  قرار داده بودند مانع دیگری نبود، بر خورد گلوله ها با تفنگ ها و آب رودخانه جلز و ولز می کرد آخ، آخ، وای، وای می رفت که ترس بر چهره های بهت زده  غالب  شود که شجاعت ذکر ودعا بر آن چیره می شد فرمانده گفت: سریع تر، سریع تر خود را به معبر برسانید و معبر را باز کنید بچه ها تند تند ذکر می خواندند خود را جلو می کشیدند به معبر سیم خاردار ساحلی که می رسیدند مچ پایشان در انفجار مین ها ی زیر سطحی توی پوتین همانجا جا می ماند و ترکش ها گل وجودشان را پر پر می کرد،  پلاکشان در گوشه ای از میدان مین مفقود می شد و روح ملکوتیشان  پر می کشید مین های منور در گوشه گوشه صحنه نبرد مشعل وار روشن شده بود. احمد!؟  باید کاری می کرد باید سریع تر در آب و آتش غوص بر می داشت، چند ترکش کوچک پشتش را ریش کرده بود، خون از آنها جاری شده بود اروند در زیر آتش می جوشید موج انفجارها بمب های مخرب مانع تحرک می شد موج های سهمگین حاصل از آنها بچه ها را به میانه رود خانه عقب می راند. ناگهان سوزش برنده ای توی ساق پایش حس کرد درد تمام وجودش را فرا گرفت جسمی محیب او را با خود کشید خدایا؟! این دیگه چیه توی این گیر و دار اینهم شده ستون پنجم دشمن، سرعت اش خیلی زیاد بود پیچ طاب میداد، توی مغزش دوید بمبک این رو برادر شیرو به او گفته بود بمبک بوی خون را حس کرده بود می خواست سر او را زیر آب کند، آرواره های اره مانند پر از تیغ اش را محکم در دستانش گرفت به چابکی چرخی زد بمبک  را در زیر خود دید، بمبک با حرکت لغزنده اش، احمد را به چپ و راست می کشید اما زور او زیاد بود و او را با خود به وسط دریا می کشید، قلب احمد سریع می تپید چند قلوپ اب نوشیده بود ته دماغ و گلویش متورم شده بود، درد میکرد، نوک دندانه های اره ماهی تویی دست و انگشتانش رفته بود خون از آنها می چکید می دانست که اگردهانش را رها کند کار او تمام شده بود و خدا می دانست، پلاکش توی شکم کدام  کوسه ماهی یا نهنگ مدفون می شد با دست راست به سختی تفنگ را نشانه گرفت و مغز بمبک را هدف قرار داد، بمبک مثل لاشه مردار روی آب آمد، احمد باید نفس تازه می کرد سر را که از زیر آب بیرون آورد جسم بی جان بچه ها را شناور در آب دید شایعات همانند  انفجار مهیبی توی گوشش صدا میکرد چی؟! عملیات لو رفته گیج منگ شده بود گلویش همچنان درد می کرد خدایا همه بچه ها شهید شده اند؟! خدایا این دروغه، به سختی نفس عمیق در سینه حفظ کرد و تا قتلگاه قوص برداشت، ناگهان انفجار مهیبی او را از خود بی خود کرد و زمانی که بخود آمد سپیده دمیده بود به سختی سر را بلند کرد پلاک های زیادی در قتلگاه بر زمین افتاده بود. انگار حضرت جبرئیل گوشه ای از پرده برزخ در صحرای محشر شلمچه به نمایش گذاشته بود و با صوت در لحن بیات می دمید و چهره معصوم بچه ها را به سوی خدا فرا می خواند یک پلاک اینجا، یک پلاک آنجا بعضی از  پلاک ها ازجنس آهن آب دیده درخشان بر سیم خاردار گیر کرده بودند و در مسیر باد می تکیدند توی عمق حصار سیم خاردارها پلاکهای دیگری زنجیروار دهها متر در کنار بیرقهای سبز و سرخ در بستر مینهای تله ای والور و مین منورها جا مانده بودند آنسوی سیم خاردار سربازان شادمان از دیدن آن همه پلاک و این سو نگران از مفقود الاثر شدن  پلاک ها به سختی و کلی زحمت دور از چشم خصم یک نشانی از پلاک ها را به یادگاری همراه خود آورد و در کنار پلاک خودش بگردن آویخت تا همیشه با تمام وجود، رسانای یاد آن شب هجران یاران در ذهن اش باشد. او به ساحل آرامش رسیده بود، زمان مثل برق و باد در گذر بود اما او همچنان گلویش از درد می سوخت او از صحنه نبرد سالهای سال دور شده بود. بعضی از پلاک شهدای مفقود الاثر آن شب جهاد و شهادت دریا دلان به نشانی و سنگ نوشته ای رسیدند و بعضی در کوران حوادث روزگار همچنان پلاک آنها مفقودالاثر گشت. بیاد حرفهای پسر خاله افتاد که می گفت: ما را بیاد بسپارید، مارا بیاد بسپارید. پایان

(بمبک یک نوع کوسه ماهی)

(فین کفش قواصی)